Republika Chorwacka (Republika Hrvatska) leży w Europie Centralnej, nad Morzem Adriatyckim. Graniczy ze Słowenią (501 km) od zachodu, Węgrami (329 km) z północy, Jugosławią (266 km) od północnego wschodu (Serbia) i południowego wschodu (Czarnogóra) oraz Bośnią i Hercegowiną (932 km), która znajduje się niejako w środku Chorwacji od strony wschodniej ....

W Chorwacji swój wpływ zaznaczają kutury zachodnioeuropejska, śródziemnomorska oraz słowiańska. Niewątpliwe piętno na zwyczajach panujących w tym kraju odcisnęły lata podporządkowania europejskim mocarstwom. Północ Chorwacji jest bardzo zbliżona pod względem kulturowym do Polski. W części nadmorskiej swe wyraźne wpływy ma kultura śródziemnomorska. Tradycyjnie więc po południu przychodzi czas na sjestę, a życie zaczyna się wieczorem. Niestety, przejawia się to też w niezbyt poważnym podchodzeniu do obowiązków służbowych w pracy...

[więcej]

Turystyka jest jednym z ważniejszych (o ile nie najistotniejszym) działem chorwackiej gospodarki, przynoszącym miliardy dolarów dochodu rocznie. Po roku 1991 nastąpiło kilkuletnie załamanie, ale w ostatnim czasie dzięki stabilizacji politycznej Chorwacja znów przeżywa prawdziwe oblężenie. Najczęściej celem wizyty jest wybrzeże. Sezon urlopowy trwa od maja do października; sierpień jest najbardziej "oblężonym" miesiącem. Ze względu na wyższe ceny i dużą ilość ludzi, wielu turystów wybiera na spędzenie urlopu np. czerwiec lub wrzesień. Na wybrzeżu Słońce świeci średnio 2600 godzin w roku, więc i poza ścisłym sezonem obawy odnośnie pogody są nieuzasadnione...

[więcej]

W Chorwacji panuje klimat umiarkowany. W części kontynentalnej kraju jest podobny do klimatu Polski, temperatura jest przeciętnie wyższa o kilka stopni niż u nas. W rejonie Gorskiego Kotaru panuje klimat górski, charakteryzujący się większymi opadami (w zimie jest bardzo dużo śniegu)...

[więcej]

Chorwacki należy do grupy języków słowiańskich i po pewnym obyciu staje się bardzo łatwy do zrozumienia. Czyta się mniej więcej tak, jak się pisze (obowiązuje alfabet łaciński), polskie dwuznaki (rz, cz itp.) zostały zastąpione pojedynczymi znakami, (np. ž, č). Istnieje grupa słów bez samogłosek, np. Krk (nazwa wyspy), Trst (Triest), vrh (wierch), trg (plac) - na których jednak nie ma co łamać sobie języka, a należy czytać je po prostu jako kyrk, tyrst, wyrh, tyrg. Wiele słów jest podobnych lub przypomina słowa u nas już nie używane. Są jednak i "pułapki", z których kilka przytoczonych jest poniżej - trzeba uważać, gdyż nieraz identycznie brzmiące słowo może znaczyć coś zupełnie odmiennego. Przykładowo, lepiej miesiące podawać liczbą jako np. ósmy lub używać nazw wywodzących się z łaciny, gdyż w przeciwnym razie może dojść do fatalnych pomyłek...

[więcej]

Jedzenie chorwackie jest dosyć specyficzne i zróżnicowane zależnie od klimatu. W części północnej jedzenie jest zbliżone do naszego. Na wybrzeżu dominują potrawy raczej lekkie, wolno psujące się. Mniej popularna niż w Polsce jest wieprzowina (choć jej udział wciąż jest wysoki). Sporo je się baraniny i ryb, zwłaszcza na wybrzeżu...

[więcej]

Poniższe informacje powinny ułatwić Wam wybór odpowiedniej trasy dojazdu samochodem i zwrócić uwagę na niektóre przeszkody, na które możecie natknąć się na trasie. Oczywiście, nie można podać "uniwersalnej" drogi, bo Polska się nie kończy na Warszawie (tam się niektórym tak wydaje), ani Chorwacja na Zagrzebiu. Przy okazji po drodze można też co nieco zobaczyć, a nie tylko pędzić przed siebie do celu. Jazda powinna być również urlopem! Stąd jazdę najlepiej rozłożyć na dwa dni....

[więcej]

Republika Chorwacka (Republika Hrvatska) leży w Europie Centralnej, nad Morzem Adriatyckim. Graniczy ze Słowenią (501 km) od zachodu, Węgrami (329 km) z północy, Jugosławią (266 km) od północnego wschodu (Serbia) i południowego wschodu (Czarnogóra) oraz Bośnią i Hercegowiną (932 km), która znajduje się niejako w środku Chorwacji od strony wschodniej (patrz mapka).

Ukształtowanie terenu jest zupełnie różne w części północnej i południowej Chorwacji. Północna Chorwacja, w której skład wchodzą krainy Slawonia i Barania, jest niziną (Nizina Panońska), z rzadkimi i niskimi (do 500 m n.p.m.) górami. Jest to obszar rolniczo - przemysłowy. Natomiast południowa część Chorwacji jest górzysta, począwszy od Istrii, przez Gorski Kotar i Velebit, na całej Dalmacji kończąc. Mimo to, w Chorwacji nie ma gór wyższych niż 2000 m n.p.m. Najwyższym szczytem jest Dinara (1831 m), leżąca na granicy z Bośnią i Hercegowiną niedaleko miasta Knin.

Chorwacja leży na obszarze zlewisk Morza Czarnego i Adriatyku. Rzeki w Chorwacji środkowej i północnej są duże i należą do zlewiska Morza Czarnego (Sava, Drava, Dunaj). Rzeki, które mają ujście do Adriatyku, są krótkie i o dużych spadkach. W Chorwacji nie ma wielu jezior i są one raczej nieduże. Największe - Vrana niedaleko Biogradu - liczy około 30 km2.

Republika Chorwacka liczy 56 610 km2 (ląd), czyli około sześć razy mniej niż Polska. Do Chorwacji należy 1185 wysp, z czego 66 jest zaludnionych. Długość linii brzegowej wynosi 5835 km, z czego aż 4058 km przypada na wyspy. Największą wyspą jest Krk (410 km 2). Stolicą Chorwacji jest Zagrzeb, liczący około milion mieszkańców. Inne duże miasta Chorwacji to Rijeka, Split, Osijek, Varazdin, Pula, Karlovac, Cakovec, Zadar, Dubrovnik. Chorwacja jest podzielona na 20 Żupanji, 21 stanowi miasto Zagrzeb.

W Chorwacji swój wpływ zaznaczają kutury zachodnioeuropejska, śródziemnomorska oraz słowiańska. Niewątpliwe piętno na zwyczajach panujących w tym kraju odcisnęły lata podporządkowania europejskim mocarstwom. Północ Chorwacji jest bardzo zbliżona pod względem kulturowym do Polski. W części nadmorskiej swe wyraźne wpływy ma kultura śródziemnomorska. Tradycyjnie więc po południu przychodzi czas na sjestę, a życie zaczyna się wieczorem. Niestety, przejawia się to też w niezbyt poważnym podchodzeniu do obowiązków służbowych w pracy.

Chorwaci są dość spontaniczni w swoim zachowaniu i bardzo chętnie nawiązują znajomości. Jako Słowianie są otwarci i chętni do pomocy. Dobrze traktują Polaków (jeśli nasze wybryki będą się powtarzać, to szybko możemy o tym zapomnieć), bez fałszywej grzeczności okazywanej często Niemcom. Nie lubią natomiast, jeśli ktoś chce okazać im swoją wyższość. Nie ma zwyczaju całowania kobiety w rękę przy powitaniu. Przy jedzeniu nie należy się spieszyć. Jeśli ktoś chce, może leżeć nawet na bardzo zatłoczonej plaży bez ubrania (choć raczej nie wypada). Targowanie się raczej nie wchodzi w grę, ewentualnie zdecydowanie poza sezonem w prywatnych pokojach lub apartamentach. Chorwaci dosyć głośno się zachowują, ale jest to po prostu ich styl bycia i nie należy się za to na nich obrażać.

Turystyka jest jednym z ważniejszych (o ile nie najistotniejszym) działem chorwackiej gospodarki, przynoszącym miliardy dolarów dochodu rocznie. Po roku 1991 nastąpiło kilkuletnie załamanie, ale w ostatnim czasie dzięki stabilizacji politycznej Chorwacja znów przeżywa prawdziwe oblężenie. Najczęściej celem wizyty jest wybrzeże. Sezon urlopowy trwa od maja do października; sierpień jest najbardziej "oblężonym" miesiącem. Ze względu na wyższe ceny i dużą ilość ludzi, wielu turystów wybiera na spędzenie urlopu np. czerwiec lub wrzesień. Na wybrzeżu Słońce świeci średnio 2600 godzin w roku, więc i poza ścisłym sezonem obawy odnośnie pogody są nieuzasadnione.

Dla wielu mieszkańców wybrzeża turystyka stanowi jedyne źródło dochodu; władze i samorządy chorwackie przykładają ogromną wagę do tej dziedziny gospodarki. Turysta nieraz traktowany jest ulgowo, choć nie należy przekraczać granic przyzwoitości - Chorwacja jest krajem niemalże policyjnym i trzeba mieć to na uwadze. Jednak dla turysty bez ciągot do łamania prawa spotkanie z policją oznacza zwykle tylko rzeczywistą pomoc na drodze.

Głównym czynnikiem przyciągającym turystów do Chorwacji jest ciepły klimat i czyste morze. Kraj ten ma ponad 5800 km linii brzegowej, z czego około 4 tys. km przypada na wyspy.

>> Plaże
Plaże są kamieniste (skaliste), jedynie w małych zatokach znajdują się drobne kamienie, żwir lub piasek. Przy niektórych hotelach istnieją też plaże piaszczyste usypane przez człowieka. W Chorwacji nie ma plaż prywatnych, całe wybrzeże (z bardzo nielicznymi wyjątkami) jest dostępne dla wszystkich. W sezonie, zwłaszcza w sierpniu, na plaży może być nieco tłoczno, ale dotyczy to zwłaszcza plaż w pobliżu hoteli, kempingów czy innych skupisk turystów. Szczególnie oblegane są zatoki z drobnych kamieni lub piasku, gdzie ludziom wydaje się łatwiej wejść do wody. To również ulubione miejsca rodzin z dziećmi. Kto jednak zdobędzie się na niewielki wysiłek, w kilka - kilkanaście minut może dojść do bardziej pustych rejonów wybrzeża, gdzie można spokojniej zażywać uroków słońca. Na plaży dobrze jest znaleźć w miarę płaski kawałek terenu; z uwagi na charakter wybrzeża (skały) wcale nie jest to takie oczywiste. Stąd więc w wielu miejscach pomiędzy ostrymi skałami wylano betonowe tarasy. Zupełnie nie zakłóca to krajobrazu, a stanowi najchętniej zajmowane części plaż. Na plażach jest bezpiecznie i bardzo rzadko dochodzi do kradzieży, więc nie ma problemu z pilnowaniem "majątku".

>> Co zabrać na plażę
Ze względu na wyżej wspomniane ukształtowanie plaż, ciężko jest znaleźć miejsce idealnie równe do leżenia. Dlatego dobrze mieć jakiś miękki podkład - na przykład składany materac plażowy (lepiej, żeby nie był nadmuchiwany, bo może ulec przebiciu). Większość osób powinno także stosować filtry przeciwsłoneczne. Co bardziej wrażliwi powinni również zaopatrzyć się w nakrycie głowy lub parasol (przeciwsłoneczny rzecz jasna). Dobrze jest też mieć coś do picia; na popularnych plażach zdarzają się roznosiciele napojów, lodów itp.

>> FKK
Plaże tylko dla nudystów noszą nazwę FKK. Przy wejściu na FKK często jest budka, gdzie pilnowany jest zakaz wstępu w ubraniach i pobierane są (niskie) opłaty za wejscie. Jednak "golasów" można spotkać także poza FKK, często nawet w dość zatłoczonych miejscach. Nikogo to nie dziwi i nikt się nie oburza. Powszechnie praktykowanym zwyczajem jest opalanie się pań bez górnej części kostiumu.

>> Woda
W Chorwacji nie ma wydzielonych do pływania stref, gwiżdżących ratowników, czerwonych flag, kart pływackich i innych idiotyzmów. Każdy na plaży robi to, co chce (oczywiście w granicach zasad dobrego wychowania), na własną odpowiedzialność. Generalnie Chorwacja jest idealnym krajem dla lubiących pływać, woda jest ciepła (w sezonie ok. 23 - 29 stopni) i bardzo czysta. Niestety, trochę gorzej jest w przypadku osób pływających "tylko gdy mają grunt pod nogami", ponieważ szybko robi się głęboko, a w miejscach gdzie zejście jest łagodne jest zazwyczaj dość dużo ludzi. Woda jest bardzo przejrzysta i dno można zobaczyć nawet na głębokości kilkunastu metrów. Na dnie są głównie kamienie i piasek (dalej od brzegu), często porośnięty roślinami. Gdy świeci słońce, morze ma kolor turkusowy przy brzegu i granatowy dalej od niego. W wodzie pływa mnóstwo ryb; tak że wystarczy żyłka i haczyk i już mamy obiad dla kota.

>> Morze spokojne jak jezioro
Morze Adriatyckie jest zazwyczaj bardzo spokojne. W lecie ciężko jest spotkać fale uniemożliwiające kąpiel. Jednak, jak już wyżej wspomniałem, osoby nie umiejące pływać będą miały z morza raczej marny pożytek; niewiele jest miejsc, w których można brodzić w morzu. Najczęściej wystarczy parę kroków, by znaleźć się na głębokiej wodzie. Zasolenie jest dość duże i wynosi ok. 3 %, stąd bardzo łatwo utrzymać się na powierzchni (w porównaniu ze słodką wodą różnica jest naprawdę wyraźnie odczuwalna). Osobom wrażliwym może to jednak przeszkadzać w razie napicia się lub kontaktu wody z oczami (jeśli ktoś ma bardzo wrażliwe oczy, konieczne są okularki do pływania).

>> Patrz pod nogi!
Jedyną rzeczą, na którą naprawdę trzeba uważać, są jeżowce. Są to kulki średnicy kilku centymetrów, otoczone kolcami. Jeżowce leżą na dnie, przyczepione do kamieni. Wbicie kolców jest bolesne (a jeszcze bardziej ich wyciąganie) i dlatego lepiej przed wejściem do wody dobrze "zbadać teren". Na co zwracać uwagę]. Jeżowce częściej występują na cyplach niż w zatokach; więcej jest ich także w miejscach, gdzie woda jest brudniejsza.

>> Rekiny i meduzy
Szansa spotkania rekina - ludojada w Adriatyku równa jest prawdopodobieństwu porwania przez kosmitów. Jest za to sporo mniejszych rekinów (niegroźnych), doskonałych do jedzenia, bo nie mają ości. Z meduzami kłopot jest nieco większy, aczkolwiek nie ma mowy o jakimś szczególnym zagrożeniu. Niebezpieczeństwo oparzenia jest największe w czerwcu i lipcu, a może do niego dojść właściwie tylko przy samym brzegu - to jeszcze jeden dowód na to, że nie najlepiej jest stać po kolana w wodzie. Termin "oparzenie" brzmi jednak zbyt groźnie. Często nie zauważa się faktu spotkania z meduzą, dopiero po wyjściu z wody można zauważyć lekkie przecięcia skóry (jakby żyletką) i pieczenie. Niestety taka drobna ranka może się goić parę tygodni, ale ogólnie rzecz biorąc nie warto sobie zaprzątać głowy meduzami.

>> Podwodny świat
Wrażenia z obserwacji świata podwodnego są naprawdę niezwykłe, więc maska lub przynajmniej okulary do pływania są jak najbardziej warte polecenia. Najlepsza jest oczywiście maska połączona z rurką do oddychania i (choć niekoniecznie) płetwami. Nie ma się jednak co czarować - w miarę dobra maska to wydatek rzędu 100 zł (w Polsce, w Chorwacji jeszcze drożej), ale warto w nią zainwestować. Maski tanie to raczej zabawki - najczęściej ciekną, są zrobione z okropnej gumy i zamiast sprawiać radość z oglądania dna tylko denerwują (dobra maska powinna być bardzo miękka w miejscu, w którym styka się ze skórą). Podobnie jest z, wydawałoby się, prozaiczną rurką. Rurka z silikonowym ustnikiem kosztuje ok. 50 zł, ale kto raz spróbował, nie chce mieć do czynienia ze śmierdzącą gumą.

W Chorwacji panuje klimat umiarkowany. W części kontynentalnej kraju jest podobny do klimatu Polski, temperatura jest przeciętnie wyższa o kilka stopni niż u nas. W rejonie Gorskiego Kotaru panuje klimat górski, charakteryzujący się większymi opadami (w zimie jest bardzo dużo śniegu).

>> Wybrzeże w sezonie:
Zupełnie inaczej jest na wybrzeżu. Panuje tam klimat śródziemnomorski, a więc ciepły, ale i łagodny. W lecie średnia temperatura maksymalna wynosi ok. 30 stopni, minimalna ok. 20. W zimie temperatura rzadko spada poniżej 0, śniegu właściwie nie ma. Pogoda w lecie potrafi się zmieniać błyskawicznie, opady są zazwyczaj krótkie i obfite. Czasami burza potrafi uderzyć niespodziewanie i dokonać sporych zniszczeń np. powyrywać drzewa, by godzinę później znów zaświeciło słońce. W okresie od maja do października długotrwałe załamania pogody właściwie się nie zdarzają. Dużą zaletą jest także to, że nie ma bardzo dużej różnicy temperatury między dniem a nocą.

Cechą charakterystyczną chorwackiego wybrzeża jest stosunkowo częste występowanie silnych wiatrów. Wiatr od strony lądu - bora (bura) jest wiatrem typu fenowego (jak halny), a więc spływającym z gór suchym i chłodnym jak na wybrzeże śródziemnomorskie (ciepłym jak na góry) powietrzem. Gdy wieje bora, powietrze jest rześkie, niebo czyste, a pogoda bezdeszczowa. Kiedy wieje drugi często spotykany rodzaj wiatru, yugo (południowy), powietrze jest bardzo wilgotne i gorące.

Przy omawianiu klimatu rysuje się lekka przewaga (niektórych) wysp - chmury raczej je omijają. Klimat na całym wybrzeżu jest podobny i między południem a północą nie ma bardzo dużej różnicy temperatury czy ilości opadów. Oczywiście - Dalmacja jest bardziej wysunięta na południe, tym samym jest tam nieco cieplej. Upały najbardziej dają się we znaki w czerwcu i lipcu. Klimat śródziemnomorski strasznie rozleniwia - jest ciepło, ale nie za gorąco; tylko siedzieć w cieniu i popijać wino.

Jak widać, lato jest na wybrzeżu upalne. Cztery miesiące, w których średnia temperatura dobowa przekracza 20 stopni, stanowi trzon sezonu turystycznego. Natomiast miesiące takie jak maj czy październik dobre są dla osób źle znoszących ciepło, choć i w maju nieraz słońce nieźle przygrzewa. Wiele osób uważa przełom lata i jesieni (wrzesień i początek października) za najpiękniejszy okres na chorwackim wybrzeżu. Słońce nie jest już dokuczliwe, a ciągle jest ciepło, ciepła jest także jeszcze woda w morzu. No i najczęściej pozostaje świadomość, że w Polsce zwykle jest w tym okresie już o wiele gorsza pogoda.

>> Wybrzeże poza sezonem:
Miesiące zimowe są na chorwackim wybrzeżu mokre i wietrzne. Masa wody w morzu sprawia, że temperatura powietrza praktycznie nigdy nie spada tam poniżej zera (woda zawsze ma przynamniej 10 stopni). Te specyficzne warunki panują tylko przy samej linii brzegowej - oddalenie się od morza oznacza praktycznie zawsze wjazd w góry, gdzie opady przybierają postać śniegu oraz panują często mrozy. Różnica temperatury może sięgać na odcinku kilkidziesięciu kilometrów nawet kilkunastu stopni (jeśli przyjechaliście z głębi Chorwacji nad morze i nagle pod swoim samochodem widzicie wielką kałużę wody, nie przejmujcie się - to tylko nagle stopniał cały śnieg nagromadzony w zakamarkach auta).

Nad Adriatykiem nawet w najzimniejsze miesiące temperatura dosyć często przekracza 15 stopni. Średnia dobowa temperatura wynosząca w styczniu 8,3 stopnia wyraźnie to potwierdza. Niektórzy mieszkańcy wysp śnieg oglądają raz na parę lat i traktują jego opady jak wyjątkowe zdarzenie, które uniemożliwia im praktycznie życie. Adriatyk zimą jest częściej wzburzony, ale i wtedy jest morzem w miarę łagodnym. O turystyce w znaczeniu letniego wypoczynku oczywiście nie ma mowy, ale i tak notuje się pewną ilość turystów przybywających na wybrzeże zimą, głównie z krajów ościennych i w pogodne weekendy.

Chorwacki należy do grupy języków słowiańskich i po pewnym obyciu staje się bardzo łatwy do zrozumienia. Czyta się mniej więcej tak, jak się pisze (obowiązuje alfabet łaciński), polskie dwuznaki (rz, cz itp.) zostały zastąpione pojedynczymi znakami, (np. ž, č). Istnieje grupa słów bez samogłosek, np. Krk (nazwa wyspy), Trst (Triest), vrh (wierch), trg (plac) - na których jednak nie ma co łamać sobie języka, a należy czytać je po prostu jako kyrk, tyrst, wyrh, tyrg. Wiele słów jest podobnych lub przypomina słowa u nas już nie używane. Są jednak i "pułapki", z których kilka przytoczonych jest poniżej - trzeba uważać, gdyż nieraz identycznie brzmiące słowo może znaczyć coś zupełnie odmiennego. Przykładowo, lepiej miesiące podawać liczbą jako np. ósmy lub używać nazw wywodzących się z łaciny, gdyż w przeciwnym razie może dojść do fatalnych pomyłek.

Najpopularniejszym językiem zagranicznym jest w Chorwacji niemiecki, głównie ze względu na gospodarcze powiązanie z tym krajem oraz ilość Niemców odwiedzających Chorwację. Wielu Chorwatów (zwłaszcza młodszych) mówi także po angielsku. Na Istrii wiele osób posługuje się na co dzień językiem włoskim.

Generalnie, poziom opanowania języków obcych jest nieporównywalnie większy niż w Polsce, rzadko można natknąć się na osobę, która nie rozumie kompletnie nic w którymś z języków zachodnich. Należy jednak unikać skomplikowanych zwrotów, zwłaszcza w języku angielskim, których opanowanie jest często powodem dumy Polaków. Nikt nie zwraca uwagi na poprawność gramatyczną, chodzi o porozumienie się możliwie najłatwiejszą drogą. Wielu Chorwatów nauczyło się języków z przymusu i często poziom zaawansowania gramatycznego jest niski, choć zasób słów pozwala im na swobodne porozumiewanie się z obcokrajowcami. Najpierw jednak warto spróbować dogadać się po polsku, ewentualnie próbować używać jakiś słów rosyjskich, które, choć Chorwaci nie mieli obowiązku nauki rosyjskiego, mogą być podobne do słów chorwackich.

>> Potrawy obiadowe
Restauracje, zwłaszcza na wybrzeżu, serwują potrawy w dość specyficznym stylu, który nie każdemu będzie odpowiadać. Najczęściej serwowane potrawy mięsne to mjesano meso na zaru (mięso z grilla), cevapcici, raznjici (coś na kształt szaszłyka), pljeskavica (mielony z 3 rodzajów mięsa). Duży jest wybór ryb, np. oslic (morszczuk), zubatac. Nierzadko można też zamówić mięso z rekina (Morski Pas czyli Pies Morski), które jest nawiasem mówiąc bardzo smaczne i bez ości. Z owoców morza najpopularniejsze są lignje, czyli kalmary. Z pewnością nie będą one każdemu smakować. Niektórzy mają do kalmarów uprzedzenia ze względu na ich wygląd, ale najczęściej po spróbowaniu zmieniają o nich zdanie. Dla koneserów polecić można raki (skampi), ale "normalny zjadacz chleba" się nimi nie pożywi - mnóstwo dłubaniny, a mięsa (fakt, że szlachetnego) jak na lekarstwo. Jak na prawie każdym wybrzeżu, ryby są droższe od mięsa (chociaż właściwie to powinno być odwrotnie). Koszt obiadu dla dwóch osób w przeciętnej restauracji to ok. 70 - 100 zł. Nad morzem kuchnie pracują najczęściej od godziny 18. Kiedyś napiwki były doliczane "oficjalnie" do rachunku, obecnie ich wysokość jest dowolna.

Specjalnością klimatu górskiego jest odojak (prosiak) lub janjetina (jagnięcina). Jadąc przez Gorski Kotar warto się zatrzymać przy jednym z wielu oferujących te specjały barów (rozpoznawalne po "kręcącym się" nad ogniem prosiaku), ceny nie są szokujące (w granicach 35-40 zł za kg).

W Chorwacji prawie nie ma uwielbianych wręcz przez Polaków bud zwanych mini barami, a ostatnie z nich są systematycznie tępione. Jest więc pewien kłopot z przekąską "fast-foodu" w stylu hamburgera. Ciężko także jest znaleźć jakieś tzw. tanie obiady. Czasami są one oferowane w stołówkach należących do zakładowych ośrodków wczasowych (to relikt przeszłości podobny jak w Polsce). Czasami jakieś przekąski są oferowane w caffe-barach, ale ich ceny do najniższych nie należą.

>> Cukiernie
W miejscowościach turystycznych znajdują się cukiernie (slasticarna, slasticarnica), prowadzone przez Albańczyków. Są to lokale właściwie tylko dla turystów, o dość specyficznym, kiczowatym wystroju. Gałka lodów kosztuje 3 kuny (ok. 1,50 zł), puchar lodowy ok. 10 - 15 zł. Oprócz tego obowiązkowym elementem slasticarni jest gablota z ciastkami (bardzo słodkimi). Rachunek często liczony jest "na oko". W slasticarni lepiej unikać porozumiewania się po niemiecku (tzn. żeby nie wzięto nas za Niemców), gdyż wówczas rachunek ów może zostać dość drastycznie zawyżony (wyjaśnienie: właściciele slasticarni uważają najczęściej Niemców za chodzące pieniądze). Właściciele tych lokali zazwyczaj lubią Polaków i często znają parę słów po polsku.

>> Kawiarnie
Chorwaci rzadko chodzą do Slasticarni. Mają "swoje" kawiarnie, caffe-bary. Najczęściej piją w nich kawę (mocną). Polacy powinni zamawiać raczej kawę dużą, bo mała w pełni zasługuje na swoją nazwę. Chorwaci spędzają we wszechobecnych barach mnóstwo czasu; dzień bez wizyty w jakimś lokalu jest dniem straconym.

>> Jedzenie dostępne w sklepach
W sklepach ceny jedzenia są wyższe niż w Polsce, także owoców południowych (!). Na wyspach z racji dodatkowych kosztów transportu jest jeszcze drożej. Dlatego wielu Chorwatów ma zwyczaj udawania się na większe zakupy do Triestu, Słowenii, na Węgry, a nawet do Austrii. Z zaopatrzeniem nie ma żadnych kłopotów, jedynym chyba artykułem, z którego kupieniem mogą być kłopoty, jest czarna herbata. Nie można też spotkać wszystkich wędlin, jakie znamy w Polsce (nie ma "zwyczajnej"). Wynika to z tradycji i klimatu. Specjalnością jest Prsut, czyli specjalnie wędzone, suche mięso (dostępne także w Polsce w niektórych sklepach). Niestety, ma ono swoją cenę. Pieczywo jest inne (tradycyjne) polskie, najczęściej białe i jak "nadmuchane". W większych sklepach wybór jest większy, jest także pieczywo ciemne. Niektóre piekarnie są prowadzone przez Albańczyków. Wtedy asortyment jest nieco inny; więcej jest pieczywa słodkiego. Albańskie piekarnie oferują także burek. Wbrew nazwie, kojarzącej się nam raczej z imieniem psa, jest to duża bułka nadziewana serem lub mięsem. Warto spróbować kiedyś kupić burek np. na śniadanie.

>> Napoje
Także pod tym względem występują wyraźne różnice pomiędzy wybrzeżem a resztą Chorwacji. Na wybrzeżu w ogóle nie pija się herbaty. Bardzo popularnym napojem jest wino. Pija się je głównie do posiłków. Istnieją rozlewnie, gdzie przyzwoite wino można kupić już za ok. 5 zł/litr. Popularne jest także piwo, a także napoje chłodzące. Z mocniejszych trunków zdecydowanie najbardziej znana jest rakija, czyli wódka, najczęściej domowej roboty. Alkohole są przeważnie tańsze niż w Polsce.

Poniższe informacje powinny ułatwić Wam wybór odpowiedniej trasy dojazdu samochodem i zwrócić uwagę na niektóre przeszkody, na które możecie natknąć się na trasie. Oczywiście, nie można podać "uniwersalnej" drogi, bo Polska się nie kończy na Warszawie (tam się niektórym tak wydaje), ani Chorwacja na Zagrzebiu. Przy okazji po drodze można też co nieco zobaczyć, a nie tylko pędzić przed siebie do celu. Jazda powinna być również urlopem! Stąd jazdę najlepiej rozłożyć na dwa dni.

Przykładowe 3 trasy dojazdu do Chorwacji: